Veel mensen denken dat een negatieve BKR-registratie gewoon vijf jaar blijft staan en dat er niets aan te doen is. Dat is begrijpelijk, want dat is ook wat de meeste banken je vertellen als je belt. Maar het klopt niet. Er is een wet die jou als consument concrete rechten geeft om een registratie aan te vechten en te laten verwijderen. Die wet heet de AVG, de Algemene Verordening Gegevensbescherming, en die is gewoon van toepassing op jouw BKR-registratie.
In dit artikel leg ik uit welke rechten je hebt, wanneer je kans maakt op verwijdering en hoe de procedure werkt.
Jouw BKR-registratie is geen neutraal gegeven
Het begint met dit inzicht: een BKR-registratie is geen administratief feitje dat ergens in een systeem staat. Het zijn jouw persoonsgegevens, en daar gelden regels voor. Banken en kredietverstrekkers mogen die gegevens niet zomaar jaren lang bewaren als daar geen goede reden meer voor is.
De Hoge Raad bevestigde dit in 2021 in het zogenoemde Santander-arrest. Daarin werd duidelijk gemaakt dat banken bij elk verwijderingsverzoek een individuele belangenafweging moeten maken op grond van artikel 21 van de AVG. Ze mogen niet simpelweg zeggen: "het is ons beleid om nooit eerder te verwijderen." Elke situatie moet apart worden bekeken. Dat klinkt misschien vanzelfsprekend, maar in de praktijk was dat voor dat arrest lang niet altijd zo.
Recht 1: jouw gegevens kloppen niet
Het eerste recht is het meest directe. Artikel 17 van de AVG geeft je het recht op verwijdering van gegevens die onjuist zijn of niet meer kloppen met de werkelijkheid. Als de registratie inhoudelijk fout is, kun je verwijdering eisen.
Denk aan situaties waarbij de schuld helemaal niet van jou was, het geregistreerde bedrag niet klopt, de codering al lang had moeten zijn verwijderd maar er nog staat, of de registratie is geplaatst terwijl niet aan alle voorwaarden was voldaan.
In zulke gevallen hoef je eigenlijk niet ver te zoeken naar juridische gronden. De gegevens zijn simpelweg fout, en fout geregistreerde gegevens horen te worden gecorrigeerd of verwijderd.
Recht 2: de registratie klopt wel, maar is niet meer eerlijk
Dit is het recht dat de meeste mensen niet kennen, maar waarmee in de praktijk de meeste zaken worden gewonnen. Op grond van artikel 21 van de AVG kun je bezwaar maken tegen je registratie, ook als die inhoudelijk correct is geplaatst.
Hoe werkt dat? De rechter kijkt dan of de gevolgen van de registratie voor jou nog in verhouding staan tot het doel ervan. Dit noemen juristen de proportionaliteitstoets. Het doel van het BKR is om mensen te beschermen tegen het aangaan van te veel schulden. Maar als jij je schuld allang hebt afgelost, financieel stabiel bent en de registratie jou er nu van weerhoudt om gewoon een huis te kopen of een auto te leasen, dan kun je beargumenteren dat die registratie dat doel allang niet meer dient.
Die afweging wordt altijd gemaakt op basis van jouw persoonlijke situatie. Dingen die daarbij meewegen zijn onder meer hoe lang geleden de achterstand was, hoe groot de oorspronkelijke schuld was ten opzichte van de schade die je nu ondervindt, of er bijzondere omstandigheden waren zoals een ziekte, ontslag of scheiding, en hoe jouw financiële situatie er nu uitziet.
Een belangrijk voordeel van artikel 21: zodra jij bezwaar maakt, moet de bank aantonen waarom de registratie er nog moet staan. Niet jij moet bewijzen waarom die weg moet, maar de bank moet bewijzen waarom die er nog hoort te zijn. Dat is een groot verschil.
Recht 3: de bank heeft de regels niet goed gevolgd
Er is nog een derde route die mensen vaak over het hoofd zien. Voordat een kredietverstrekker een negatieve codering mag plaatsen, is hij wettelijk verplicht om jou vooraf te waarschuwen. Die waarschuwing moet aan bepaalde eisen voldoen en op de juiste manier zijn verstuurd.
Heeft de bank die procedure niet correct gevolgd? Dan kan de registratie al op die procedurele grond worden aangevochten, ongeacht of de achterstand zelf terecht was. In de praktijk blijkt dit vaker voor te komen dan mensen denken, zeker als brieven naar een oud adres zijn gestuurd of de vooraankondiging niet aan de wettelijke vereisten voldeed.
Wanneer maakt een verwijderingsverzoek kans?
Op basis van de rechtszaken die de afgelopen jaren zijn gevoerd, zijn er een aantal situaties waarin de kans op verwijdering realistisch is. Als je de schuld volledig hebt afgelost en de registratie daarna nog jaren actief blijft. Als de achterstand is ontstaan door omstandigheden buiten jouw wil om. Als er een groot persoonlijk belang is bij verwijdering, zoals een huis kopen of een nieuwe start na een scheiding. Als de oorspronkelijke schuld klein was maar de gevolgen voor jou groot zijn. En als de bank bij de plaatsing van de codering steken heeft laten vallen.
Dit betekent niet dat elk verzoek automatisch wordt toegewezen. De afweging blijft altijd afhankelijk van jouw specifieke situatie. Maar de rechtspraak laat steeds vaker zien dat rechters bereid zijn om verwijdering toe te wijzen als de feiten daartoe aanleiding geven.
Hoe gaat de procedure in zijn werk?
Het begint met een schriftelijk verzoek aan de kredietverstrekker die de codering heeft geplaatst. Daarin onderbouw je op basis van de AVG waarom verwijdering gerechtvaardigd is. De bank heeft dan op grond van de AVG één maand om te reageren, met de mogelijkheid om die termijn met twee maanden te verlengen als de zaak complex is.
Wijzen ze het verzoek af? Dan zijn er twee vervolgstappen: een klacht indienen bij de Autoriteit Persoonsgegevens, de officiële toezichthouder op de AVG in Nederland, of naar de rechter gaan. In de praktijk leidt een goed onderbouwde procedure in veel gevallen tot een positief resultaat.
De sleutel zit in de onderbouwing. Een standaardbrief haalt zelden iets. Een goed opgebouwd dossier met de juiste juridische argumenten en relevante rechtspraak maakt het verschil.
Wat kun je nu doen?
Vraag eerst je eigen BKR-overzicht op via Mijn BKR. Dat is gratis en geeft je direct inzicht in welke coderingen er op jouw naam staan en bij welke kredietverstrekker die zijn geregistreerd.
Daarna is het belangrijk om te beoordelen welke route in jouw situatie het meest kansrijk is. Dat doe ik graag kosteloos voor je. Ik kijk naar jouw dossier, beoordeel de juridische mogelijkheden en geef je een eerlijk advies over wat er realistisch haalbaar is.
Wil je weten of jouw BKR-registratie verwijderd kan worden? Start de intake en ik neem jouw situatie binnen 24 uur door.